De Jemenitische regeringstroepen hebben zich teruggetrokken uit het gebied rond de Bab al-Mandab, de smalle zeestraat die Jemen verbindt met de Hoorn van Afrika en de Rode Zee. Na een tegenoffensief van zes weken is het de regering niet gelukt om de Houthi's volledig te verdrijven of de havenstad Mokha te heroveren. Het vertrek wordt door waarnemers gezien als een grote tegenslag voor de strijdkrachten, die worden gesteund door Saoedi-Arabië.

De Houthi's namen het gebied in september in en kregen daarmee de controle over de strategisch belangrijke zeestraat. Eerder deze maand slaagde de regering er nog in het district Dhubab en enkele andere gebieden snel te heroveren. Ook claimde de regering vorige maand de controle over de Bab al-Mandab weer te hebben. Die claim is nu achterhaald. De regering laat weten zich te willen concentreren op de verdediging van haar belangrijkste basis in Aden.

Aden is sinds 2015 de zetel van de Jemenitische regering en ligt aan de zuidkust van het land. Volgens de berichten bevinden de Houthi's zich nabij Tur al-Bahah, zo'n tachtig kilometer ten westen van Aden. De regeringstroepen hebben zich van hun kant verplaatst naar As Suqayyah, ongeveer honderdvijftig kilometer ten westen van Aden. Of de Houthi's hun opmars richting Aden zullen voortzetten, is nog onduidelijk.

Na het mislukte tegenoffensief hebben de Houthi's hun aanvallen op Saoedi-Arabië opgevoerd. Die escalatie volgt op Saoedische luchtaanvallen op hun posities. Drone- en raketaanvallen troffen meerdere Saoedische luchthavens. De Houthi's claimen ook een ballistische raketaanval op de internationale luchthaven van Riyad. Volgens berichten is ook het financiële district van de Saoedische hoofdstad geraakt, maar de Saoedische regering heeft dat niet bevestigd. Een bevestiging van de aanval op Riyad moet dus nog volgen.

De gevolgen reiken ook verder dan het slagveld. In de belegerde stad Taiz gaan de gevechten door, in de buurt van de stad zelf. De Houthi's hebben Taiz sinds vorige maand omsingeld. Hulpgoederen kunnen de stad niet meer binnen en burgers kunnen er niet weg. In Taiz wonen ongeveer driehonderdduizend mensen, van wie de helft ontheemd is door de oorlog en afkomstig is uit andere delen van Jemen. Voor deze groep is de situatie uitzichtloos, zolang de blokkade standhoudt.

De terugtrekking bij de Bab al-Mandab raakt daarmee aan een breder conflict. De zeestraat is een van de belangrijkste scheepvaartroutes ter wereld, omdat het de verbinding vormt tussen de Rode Zee en de Golf van Aden. Wie de controle heeft over dit gebied, bepaalt mede wie er toegang heeft tot die route. Door het verlies van de straat staat de regering dus niet alleen militair, maar ook strategisch zwakker dan enkele weken geleden.

25Weergaven

Auteur

Economie

Thomas Bakker — economie, Kernblik.