Nederlandse automobilisten die met de auto naar Duitsland rijden, hoeven er nu nog geen tol te betalen op de Duitse snelwegen. Dat kan echter veranderen. Een vertrouwelijk onderzoek, waarover het Duitse weekblad Der Spiegel bericht, noemt de invoering van een kilometergebonden tolheffing voor personenauto's een van de beste manieren om de Duitse snelwegen te financieren. Ook buitenlandse weggebruikers zouden dan moeten betalen.

Het rapport is opgesteld door adviesbureau PD in opdracht van de Duitse overheid. Aanleiding is de financiële situatie van Autobahn GmbH, het staatsbedrijf dat verantwoordelijk is voor het beheer en onderhoud van de Duitse snelwegen. Volgens de onderzoekers levert de geplande hervorming van de financiering op termijn onvoldoende geld op. Zelfs als het bedrijf maximaal 20 miljard euro mag lenen, ontstaat er uiterlijk begin 2034 grote druk om extra inkomsten te vinden. Een tolheffing voor personenauto's zou daarvoor een oplossing kunnen bieden.

Voor Nederlandse automobilisten kan dat gevolgen hebben. Duitsland is een populaire bestemming voor dagjesmensen, vakantiegangers en zakelijke reizigers. Elk jaar steken miljoenen Nederlanders de grens over, onder meer richting Düsseldorf, Keulen en Berlijn, of verder door naar Oostenrijk en Zwitserland. Als Duitsland een kilometerheffing invoert, zullen auto's met een Nederlands kenteken daar dus mee te maken krijgen. Het ligt volgens de berichtgeving voor de hand dat buitenlandse automobilisten net als Duitse weggebruikers moeten betalen. Een vrijstelling voor Duitsers zou bovendien op Europeesrechtelijke bezwaren stuiten.

Hoeveel automobilisten precies zouden moeten betalen, is nog niet bekend. Het rapport gaat uit van een zogenoemde trajectgebonden of kilometergebonden heffing. Dat betekent dat de kosten afhangen van de afstand die iemand over de snelweg aflegt.

Het is niet de eerste keer dat Duitsland een tolheffing voor personenauto's probeert in te voeren. In 2019 trok het Europese Hof van Justitie een streep door de plannen van de toenmalige verkeersminister Andreas Scheuer. Die wilde buitenlandse automobilisten laten betalen, terwijl Duitse autobezitters via een korting op de motorrijtuigenbelasting gecompenseerd zouden worden. Het Hof oordeelde dat dit in strijd was met het Europees recht. De mislukte poging kostte de Duitse belastingbetaler volgens de berichtgeving honderden miljoenen euro's.

De nieuwe plannen betekenen niet dat de tolheffing er ook daadwerkelijk komt. Verkeersminister Steffen Bilger gaf eerder aan dat een tolheffing voor personenauto's niet op de agenda staat voor deze regeringsperiode. Het rapport waarschuwt bovendien voor juridische risico's bij een nieuwe poging tot invoering. Voorlopig blijft het dus bij een advies, en is het nog onzeker of Nederlandse automobilisten ooit op de Duitse snelweg moeten betalen.

14Weergaven

Auteur

Samenleving

Lotte Jansen — samenleving, Kernblik.