De Europese Commissie wil sociale mediaplatforms verplichten om gebruikers een knop aan te bieden waarmee verslavende functies kunnen worden uitgeschakeld. Het gaat onder meer om de eindeloze automatische afspeellijst met video's op TikTok, Instagram en Facebook. Gebruikers moeten zelf kunnen kiezen of ze die functies behouden, aldus Eurocommissaris Henna Virkkunen.
Een volledig verbod op verslavend ontwerp voor volwassenen wijst de Commissie af. Wel wordt gewerkt aan een verbod voor kinderen onder de 15 jaar. Eurocommissaris Glenn Micallef van consumentenbescherming, aangeduid in de notities als commissaris McGrath, beheert het consumentendossier dat hieraan gekoppeld is.
Politieke reacties zijn gemengd. De Groenen-Europarlementariër Kim van Sparrentak noemt het voorstel een historische fout. CDA-Europarlementariër Jeroen Lenaers vindt dat de verantwoordelijkheid bij de platforms moet liggen en niet bij de individuele gebruiker. Europarlementariërs van zowel links als rechts vinden dat de voorstellen strenger zouden kunnen zijn.
Het pakket bevat ook maatregelen die consumenten online moeten beschermen. Influencers moeten duidelijk aangeven wanneer zij betaald worden om een product aan te prijzen. Daarnaast komt er een einde aan de automatische verlenging van online abonnementen. Bedrijven moeten na afloop van een gratis proefperiode uitdrukkelijk toestemming vragen voordat een betaald abonnement ingaat.
Die regels zijn relevant omdat online winkelen in de EU een grote rol speelt; ongeveer 60 procent van de aankopen in de Unie verloopt via internet. Voordat de plannen van kracht worden, moeten de 27 lidstaten ze nog goedkeuren. Volgens de notities kan het meer dan een jaar duren voordat de nieuwe regels daadwerkelijk ingaan.
14